ในที่สุด NoScript 10 ก็รองรับ Firefox Quantum

Chengings

0

ส่วนขยายด้านความปลอดภัยชื่อดังอย่าง HTTPS Everywhere ก็ถูกปรับให้รองรับ​ Firefox 57 แล้ว ส่วนขยายยอดนิยมไม่แพ้กันอย่าง NoScript ก็ถูกทำให้รองรับใน Firefox 57 เป็นที่เรียบร้อยแล้ว ถึงแม้ว่าจะตามมาหลังจากที่ Firefox 57 ออกแล้วก็เถอะ

คนที่ใช้ NoScript อยู่แล้วน่าจะเห็นว่า NoScript ได้กลับมาเป็นที่เรียบร้อยแล้ว แนะนำให้ไปดูที่การตั้งค่าของ NoScript อีกทีครับ เผื่อมีการตั้งค่าบางอย่างที่ถูกเปลี่ยนจากการเปลี่ยนมาเป็น WebExtension

ดาวน์โหลด NoScript Security Suite

Firefox (57) Quantum ออกแล้ว ก้าวสำคัญของ Firefox ยุคใหม่

Chengings

0

และในที่สุด Firefox ที่ได้รับการปรับปรุงสิทธิภาพตั้งแต่ภายในยันหน้าตาใหม่ ก็ได้เผยโฉมออกมาสู่ชาวโลก การเปลี่ยนในครั้งนี้เป็นแปลงครั้งมโหฬารที่สุดในรอบหลายปี โดย Firefox 57 มีชื่อเรียกอีกชื่อนึงว่า Firefox Quantum ซึ่งก็มาจากโปรเจ็ค Quantum นี้เอง

ส่วนของการอัปเดตนั้นโดยส่วนตัวแล้วผมแนะนำให้ติดตั้งใหม่หมด โดยเริ่มจาก

  1. ถอนการติดตั้ง
  2. ดาวน์โหลด Firefox Quantum
  3. ดึงข้อมูลกลับมาด้วย Firefox Sync

แต่ถ้าจะกดหรือรออัปเดตผ่านทางช่องทางปกติก็ได้ครับ ได้เหมือนกัน แต่การล้างติดตั้งใหม่หมดจะทำให้มีปัญหาความเข้ากันได้น้อยกว่า

เรามาเริ่มดูกันดีกว่าว่า Firefox Quantum นี้มีอะไรมาใหม่บ้าง

ลาก่อนส่วนขยายแบบเก่า

ส่วนขยายที่ใช้ได้กับ Firefox 57 ขึ้นไป

เป็นที่แน่นอนแล้วว่าส่วนขยายแบบเก่าที่เขียนด้วย XUL + XPCOM และ Addon SDK ไม่สามารถใช้ในรุ่นนี้ได้ (อ่านเพิ่มเติม) จะใช้ได้ก็แต่ส่วนขยายที่เขียนด้วย WebExtension เท่านั้น ใครที่อยากรู้ว่ามีส่วนขยายตัวไหนที่ใช้ได้กับ Firefox 57 บ้างให้ไปที่หน้านี้เลย  ตอนนี้ที่ใช้ได้ก็มี 6,252 ตัวและคิดว่าน่าจะเพิ่มอีกหลายพันในอนาคตอันใกล้นี้ครับ

ส่วนติดต่อผู้ใช้กับโลโก้ใหม่

Photon คือดีไซน์ของ Firefox แบบใหม่ที่เริ่มใช้ในรุ่นนี้ และ Firefox iOS และ Android รุ่นล่าสุด การเปลี่ยนก็เริ่มตั้งแต่

  1. โลโก้ใหม่ท่ีทอนรายละเอียดส่วนหางให้น้อยลง แต่สีของโลกและหลังแพนด้าแดงมีความจัดจ้านขึ้น
  2. แท็บถูกปรับเป็นสี่เหลี่ยม (สวัสดี Firefox 1)
  3. แบ่งส่วนติดต่อผู้ใช้กันอย่างชัดเจน ตัวควบคุมเว็บเพจอยู่ทางซ้าย เมนูของเบราว์เซอร์อยู่ทางขวา แถบท่ีอยู่อยู่ตรงกลางของเบราว์เซอร์
  4. รวมช่องค้นหาและแถบที่อยู่เป็นช่องเดียวกัน (วิธีเพิ่มช่องค้นหากลับมาที่เดิม สำหรับคนที่ต้องการใช้)
  5. เมนูเบราว์เซอร์ปรับจาก grid เป็น list แต่ก็ยังคงแนวทาง iconography เหมือนเดิมเพื่อความเข้าใจที่ง่ายขึ้น
  6. หน้าแท็บใหม่และหน้าการปรับแต่ง ถูกปรับให้เข้ากับ Photon

อ่าน Photo Design System เพื่อความเข้าใจที่มากขึ้น แถมไซต์นี้มีแนวทางการดีไซน์ที่เขียนไว้อย่างละเอียดยิบ ค่อนข้างมีประโยชน์สำหรับนักพัฒนาเว็บครับ แนะนำให้อ่านจริง ๆ
Continue reading …

ทำไม Firefox 57 ถึงใช้กับส่วนขยายเดิมไม่ได้?

Chengings

1

หลาย ๆ คนคงได้ข่าวกันมาบ้างแล้วว่า Firefox 57 นี้จะใช้ส่วนขยายแบบเดิมที่เขียนขึ้นด้วย XUL + XPCOM และ Add-on SDK จะใช้ไม่ได้อีกต่อไป และจะรองรับส่วนขยายที่เขียนด้วย WebExtensions แทน ซึ่งวันนี้จะเล่าถึงเหตุผลว่าทำไม Mozilla ถึงยอมทิ้ง XUL + XPCOM แล้วไปใช้ WebExtensions

XUL + XPCOM เป็นเทคโนโลยีที่ใช้มาตั้งแต่ Firefox ได้ถือกำเนิดขึ้นมาใหม่ๆ ซึ่งนับตั้งแต่ตอนนั้นถึงตอนนี้ก็ 10 กว่าปีแล้ว ข้อดีของการใช้เทคโนโลยีตัวนี้คือ เข้าถึงระบบของ Firefox ได้ลึกมาก ๆ และสามารถเชื่อมต่อกับภาษาอื่นได้ด้วย นั้นก็คือจุดแข็งและจุดเริ่มต้นของเบราว์เซอร์ที่สามารถติดตั้งส่วนขยายได้ จนความสามารถของ Firefox นั้นก็กินขาด IE6 ในสมัยนั้นเพราะส่วนขยายที่เพิ่มได้ไม่จำกัด และเป็นมาตรฐานของ​เบราว์เซอร์ตัวอื่น ๆ ว่าต้องรองรับส่วนขยายในตัว

หลายคนคงเห็นภาพนี้ มีคนเคยพยายามติดตั้งส่วนขยายนับร้อยอัน

แต่ด้วยความสามารถที่เยอะเกินไป ทำให้ Firefox นั้นบวม ช้า และถูกเจาะง่ายมาก อย่างที่หลายคนเคยบ่นกัน หนำซ้ำยังไม่พอ XUL + XPCOM เป็นอุปสรรคก้อนโตที่ทำให้การแยกโพรเซส Firefox หรือโปรเจ็ค Electrolysis นั้นล่าช้าไปหลายปีจนถึงขั้นต้องหยุดโปรเจ็คนี้ไป 2 ปีเต็ม (ข้อมูลจาก Ars Technica)

เนื่องจาก Firefox นั้นเสียส่วนผู้ใช้ไปเยอะ โดยส่วนใหญ่ก็หนีไปใช้ Google Chrome กัน โดยเหตุผลหลัก ๆ เลยคือ เร็วกว่าอย่างเห็นได้ใช้ แถมหนำซ้ำ Firefox OS ที่ปั้นมาอย่างดีก็ต้องล้มเลิกไปเพราะสู้เจ้าตลาดอย่าง Android กับ iOS เพราะฉะนั้น Mozilla ก็เลยต้องหวนกลับมาโฟกัสที่ Firefox เหมือนเดิม แต่คราวนี้ต้องคิดใหม่ทำใหม่ให้ Firefox นั้นต้องเร็ว ไฉไล เสถียร และปลอดภัย

และเพื่อการจะไปถึงเป้าหมายนั้นให้ได้ก็ต้องยอมทิ้งสิ่งที่ตัวเองภาคภูมิใจที่สุดอย่างเทคโนโลยี XUL + XPCOM แล้วเปลี่ยนไปใช้ WebExtensions ที่ด้อยกว่า และแน่นอนว่าการทำอย่างนี้ก็ต้องถูกนักพัฒนาและผู้ใช้ก่นด่า แต่ก็แลกกับการใช้ WebExtensions ที่เบราว์เซอร์ในตลาดส่วนใหญ่อย่าง Chrome Opera และ Edge ใช้เทคโนโลยีตัวเดียวกันทำให้การพอร์ทโค้ดไปเบราว์เซอร์ตัวอื่น ๆ นั้นไม่ยากเย็นนัก แถมการถอดเทคโนโลยีตัวเก่าออกไปก็ทำให้ใส่เทคโนโลยีตัวใหม่อย่าง Quantum เข้ามาได้ง่ายขึ้น

สรุปสั้นง่าย ๆ คือ Firefox จำเป็นต้องถอดเทคโนโลยีเก่าอย่าง XUL + XPCOM เพื่อเปิดทางไปสู่การพัฒนาที่เข้ากับยุคสมัยใหม่ เพื่ออัปเกรดตัวเองให้เร็ว เสถียร ทันสมัย และปลอดภัยกว่าเดิม

ส่วนขยาย HTTPS Everywhere รองรับ Firefox 57 แล้ว

Chengings

1

ส่วนขยายด้านความปลอดภัยที่ชาวเน็ตใช้กันมานานนม (อ่าน HTTPS ดีจริงหรือ? แล้วทำไมเราถึงควรใช้แทน HTTP) ที่มีข่าวมาสักพักแล้วว่าจะปรับไปใช้ WebExtensions แต่ยังไม่มีกำหนดว่าเมื่อไหร่ แต่ตอนนี้คงไม่ต้องกังวลกันแล้วเพราะทางเจ้าของส่วนขยายอย่าง Electronic Frontier Foundation ได้ปล่อยรุ่นล่าสุดให้รองรับ Firefox 57 หรือรุ่นที่สูงกว่านี้แล้ว

ภาพด้านล่างเป็นอันที่ผมติดตั้งใน Nigthly 58  ครับ

ดาวน์โหลด HTTPS Everywhere

12 ปี Firebug และการสิ้นสุดการพัฒนา

Chengings

0

เมื่อ 12 ปีก่อน Joe Hewitt ได้สร้างส่วนขยายตัวนึงของ Firefox ขึ้นมาที่ชื่อว่า Firebug เพื่อเป็นตัวดีบั๊กหน้าเว็บ HTML CSS และ JavaScript ซึ่งตอนแรกนาย Joe กะจะสร้างเป็นซอฟต์แวร์เพื่อการค้า แต่ตัดสินใจภายหลังว่า เปิดเป็นโอเพนซอร์สเลยดีกว่า

Firebug รุ่นแรก

หลังจากนั้น Firebug ก็ได้รับความนิยมมากจนกลายเป็นส่วนที่ขยายที่ขาดไม่ได้สำหรับนักพัฒนาเว็บ และด้วยแนวคิดนี้ทำให้เบราวเซอร์ดัง ๆ อย่าง Chrome Safari หรือแม้กระทั่งตัว Firefox ได้เพิ่มฟีเจอร์เดียวกัน (Developer Tools) แบบ Firebug เข้ามา

ด้วยการเวลาที่ผ่านไป และเนื่องจากตัว Firefox ก็มีฟีเจอร์เดียวกันแล้ว Firebug จึงมีบทบาทน้อยลง และทีมงาน Firebug บางส่วนก็ย้ายมาทำฟีเจอร์ให้ Firefox บวกกับ Firefox 57 จะตัดการรองรับ XUL ที่เป็นพื้นฐานสำคัญของ Firebug ทางทีม Firebug เลยถือโอกาสนี้ปิดโครงการนี้เลย

ทีมงานของ Firebug ก็เลยได้เขียบล็อกอำลา ใครอยากอ่านประวัติของการพัฒนาแบบเต็ม ๆ หาอ่านได้จาก Mozilla Hacks: Saying Goodbye to Firebug และสุดท้ายนี้ผมขอขอบคุณทีมงาน Firebug ทุกคนที่ช่วยกันสร้างส่วนขยายนี้ ที่มีส่วนช่วยให้งานพัฒนาเว็บในช่วงนั้นพัฒนาและแก้ไขได้ไวขึ้นมาก ๆ ครับ

ส่วนขยายที่เขียนด้วย WebExtensions จะได้รับการอนุมัติอัตโนมัติ

Chengings

0

Mozilla ได้ทำการปรับเปลี่ยนขั้นตอนการรีวิวส่วนขยายจากเดิมที่ส่งขึ้นไปแล้วใช้เวลาหลายวันกว่าจะได้รับการอนุมัติ ตอนนี้เปลี่ยนมาเป็นส่งขึ้นไปปุ๊บได้รับการอนุมัติในทันที ถ้าส่วนขยายนั้นเขียนด้วย WebExtensions (ซึ่งหลังจาก Firefox 56 ก็รองรับแค่ WebExtensions เท่านั้น) แล้วให้ reviewer มารีวิวตามทีหลัง

การสลับขั้นตอนนี้ช่วยลดเวลาในการรอ ซึ่งก็เป็นผลดีต่อคนเขียนส่วนขยายและผู้ใช้ Firefox แต่มีช่องโหว่ที่เห็นได้ชัดคือ ถ้าคนเขียนแอบลักไก่ใส่โค้ดอันตรายเข้ามา จะมีช่องว่างของเวลาที่รอ reviewer มารีวิวตรงนี้อาจส่งผลร้ายต่อผู้ใช้โดยตรง อันนี้ก็ต้องดูกันต่อไปว่า Mozilla จะจัดการอย่างไร มีขั้นตอนการแสกนโค้ดอันตรายหรือเปล่า

ที่มา – Mozilla Add-ons Blog

 

Firefox 56 จับภาพหน้าจอได้แล้ว

Chengings

0

เจอกันทุก ๆ 6-8 สัปดาห์ คุณสามารถดาวน์โหลด Firefox ได้ที่

และอ่านข้างล่างเพื่อดูรายละเอียดการเปลี่ยนแปลงครับ

Firefox 56 รุ่นนี้เป็นรุ่นสุดท้ายก่อนที่รองรับส่วนขยายแบบเก่าที่ใช้ XUL และ Addon SDK ซึ่งตั้งแต่ 57 เป็นต้นไปนั้นจะรองรับแค่ WebExtensions อย่างเดียว เพราะฉะนั้นเตรียมทำใจได้เลยว่าส่วนขยายบางส่วนไม่ได้ไปต่อแน่ ๆ

มาเริ่มกันที่ฟีเจอร์ Firefox Screenshots ที่บางคนได้ใช้ในรุ่น 55 พอมารุ่นนี้ก็ได้เปิดใช้อย่างเป็นทางการกับทุกผู้ใช้ทุกคนแล้ว (แต่ยังแปะป้าย Beta อยู่) วิธีใช้ก็ง่าย ๆ คลิกแล้วลาก หลังจากนั้นก็จะได้ลิงก์รูปภาพออกมา ซึ่งสามารถส่งต่อให้คนอื่น หรือดาวน์โหลดมาเครื่องตัวเองก็ได้ ส่วนรีวิวแบบโคตรละเอียดตามอ่านได้ที่ NinKungZ

Continue reading …

Firefox ถูกปรับโลโก้อีกครั้ง

Chengings

0

Firefox ปรับโลโก้ครั้งล่าสุดก็เมื่อ 4 ปีก่อน (โลโก้ Firefox ถูกขัดเกลาใหม่ ให้ต้อนรับกับยุคสมัยที่กำลังจะมาถึง) วันนี้เป็นวันเดียวกับที่ Firefox 57 ได้เข้าสู่สถานะเบต้า คุณ Madhava Enros ผู้รับผิดชอบเกี่ยวกับ Firefox User Experience ก็ได้ทวีตประกาศอย่างเป็นทางการว่า Firefox ได้ถูกปรับโลโก้อีกครั้ง

โดยครั้งนี้ลดทอนรายละเอียดส่วนหางลงไป พื้นทวีปหาย​ (น้ำท่วมโลก?) และสีของตัว Firefox มีโทนน้ำตาลแดงที่สีอุ่นขึ้น สำหรับคนที่ใช้ Nightly หรือ Firefox Focus น่าจะเห็นโลโก้นี้มาสักพักแล้ว อีกไม่นานโลโก้ทั้งหมดในทุกอุปกรณ์ก็จะถูกปรับตาม  ๆ กันไปครับ

Firefox Nightly ได้นำช่องค้นหาออกไปแล้ว

Chengings

0

มีสัญญาณที่บ่งบอกมาหลายทีแล้วว่า ช่องค้นหาใน Firefox มีโอกาสถูกถอดออก เช่น

  • ทำให้แถบที่อยู่ค้นหาจาก search engine ได้
  • เพิ่มฟีเจอร์การเสนอแนะคำค้นหาในแถบที่อยู่
  • Photon (prototype ของ Firefox 57) ก็ไม่มีช่องค้นหามาสักพักแล้ว

และใน Nightly (อนาคตคือ Firefox 57) ได้นำแถบนี้ออกไปแล้วสำหรับคนที่ติดตั้ง Nightly รุ่นล่าสุดตั้งแต่วันนี้เป็นต้นไป ถ้าเป็นคนที่ใช้ Nightly อยู่ก่อนแล้วแถบนี้อาจจะยังอยู่แต่ถ้าไป เรียกคืนค่าเริ่มต้น ใน การปรับแต่ง มันก็จะหายไปในทันที แต่ถ้าคนที่เสพติดช่องค้นหาแยกก็เรียกมันคืนกลับมาได้ครับ ไม่มีปัญหา แต่ในอนาคตก็ไม่รู้ว่าจะหายไปตลอดกาลหรือเปล่า

Firefox น่าจะเป็นเบราว์เซอร์ตัวสุดท้ายที่มีช่องค้นหาอยู่ การเอาออกไปนอกจากจะทำให้สอดคล้องกับเบราว์เซอร์อื่น ๆ แล้ว ประสบการณ์การใช้งานก็เป็นแบบเดียวกันกับเบราว์เซอร์รุ่น mobile ที่ช่องค้นหาและช่องกรอกที่อยู่เป็นช่องเดียวกัน เพราะฉะนั้นใครที่ใช้ช่องค้นหาแยกอยู่ก็ปรับตัว ใช้แถบที่อยู่เป็นช่องค้นหาให้ชินนะครับ

 

Firefox 55 เปิดแท็บที่ค้างอยู่เร็วขึ้นจริง ไม่ได้โม้!

Chengings

0

Firefox 55 อ้างว่าเปิดแท็บที่ค้างอยู่ได้เร็วขึ้นกว่าเดิม ผมก็ได้แต่คิดในใจว่าเราจะพิสูจน์ได้ยังไงว่ามันเปิดขึ้นมาได้เร็วอย่างที่อ้างมา ก็คิดได้ว่า Firefox มีหน้า about:healthreport ที่มีตัวบอกเวลาในการเปิด Firefox อยู่แล้ว ก็เลยเปิดขึ้นมาเช็คดู ผลก็เป็นไปตามที่คาดคือ ปกติผมจะเปิดแท็บค้างไว้ที่ 5-7 แท็บ จากเดิมที่ใช้เวลาเปิดเฉลี่ยอยู่ที่ 2.5 วินาที หลังวันที่ 8 สิงหาคมที่ Firefox 55 ออก นี้ลดลงมาเฉลี่ยเหลือ 1.5 วินาทีแล้ว แสดงว่า เร็วขึ้นจริง ไม่ได้โม้ ลองไปเปิดพิสูจน์กันเองครับว่าหลังจากวันที่ 8 สิงหาเวลาลดลงกันหรือเปล่า

Firefox 55 เวลาในการเปิดเฉลี่ยอยู่ที่ 1.5 วินาที

ป.ล.​ about:healthreport จะถูกนำออกไปจาก Firefox รุ่นถัด ๆ ไป ตอนนี้มีโอกาสก็เปิดเช็คกันได้ก่อนที่จะหายไปครับ